यात्रु घटे पनि उडानको मूल्य बढ्यो, बुध्द एयरको कारोबार सवा १४ अर्ब नाघ्यो
काठमाडौं । आन्तरिक उडानको पर्यायजस्तै बनेको बुध्द एयरले यात्रु संख्या केही घटेको वर्षमा पनि आफ्नो व्यापारिक उचाइ भने अझ माथि पुर्याएको छ। उडान संख्याभन्दा सेवाको मूल्य, दक्षता र बजार रणनीतिमा केन्द्रित हुँदा बुध्द एयरको वार्षिक कारोबार सवा १४ अर्ब रुपैयाँ नजिक पुगेको छ।
नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरण (क्यान) को पछिल्लो तथ्यांकअनुसार सन् २०२५ मा बुध्द एयरले अघिल्लो वर्षको तुलनामा ८५ हजार ४७३ यात्रु कम उडाएको छ। यो संख्या करिब ३.२२ प्रतिशतले घटेको हो। तर यात्रु घट्दासमेत कम्पनीको आम्दानी भने उल्टै बढेको देखिन्छ।
सन् २०२४ मा २६ लाख ४८ हजार यात्रुलाई सेवा दिँदा १३ अर्ब २२ करोड रुपैयाँ आम्दानी गरेको बुध्द एयरले सन् २०२५ मा २५ लाख ६३ हजार यात्रुबाट अनुमानित १४ अर्ब २९ करोड रुपैयाँ आम्दानी गरेको छ। यात्रु कम, आम्दानी बढी—यो तथ्यले बुध्द एयरको व्यवसायिक मोडल फरक दिशातर्फ अघि बढिरहेको संकेत गर्छ।
बजारको आधाभन्दा बढी नियन्त्रण
आन्तरिक उडान क्षेत्रमा बुध्द एयरको वर्चस्व अझै बलियो देखिन्छ। क्यानका अनुसार कुल आन्तरिक यात्रु उडानमध्ये बुध्दको बजार हिस्सा ५६ प्रतिशत छ। सुगम गन्तव्यमा मात्र हेर्दा यो हिस्सा ५८ प्रतिशत पुग्छ। सहरी विमानस्थलहरूमा बुध्दसँग प्रतिस्पर्धा गर्ने अन्य वायुसेवाको उपस्थिति तुलनात्मक रूपमा कमजोर देखिन्छ।
१८ वटा जहाजमार्फत सुगम क्षेत्रमा नियमित उडान गर्दै आएको बुध्द एयर यात्रु संख्या मात्र होइन, उडानको निरन्तरता र विश्वासका आधारमा पनि अग्रणी बनेको छ।
महामारीपछि तीव्र पुनरुत्थान
कोरोना महामारीले थलिएको उड्डयन क्षेत्रबाट बुध्द एयर छिटो उठ्न सफल भयो। सन् २०२१ मा ३ अर्ब ३३ करोड रुपैयाँमा सीमित व्यापार सन् २०२२ मै १० अर्ब पुगेको थियो। त्यसपछि क्रमशः आम्दानी बढ्दै सन् २०२५ मा सवा १४ अर्ब नाघ्ने अवस्थामा पुगेको हो। पछिल्ला चार वर्षमै कम्पनीको व्यापार ४१ प्रतिशतले बढेको छ।
रणनीतिले बदलिएको परिणाम
बुध्द एयरका वरिष्ठ बजार प्रबन्धक रुपेश जोशीका अनुसार पछिल्लो समय कम्पनीले यात्रु अनुभव र जहाजको प्रभावकारी प्रयोगलाई प्राथमिकता दिएको छ।
“एटीआर–७२ जहाजमार्फतको सेवा विस्तार र नियमित उडानमा कुनै सम्झौता नगर्नु नै हाम्रो मुख्य आधार हो,” जोशी भन्छन्। यात्रु संख्या घट्दा पनि आम्दानी नघट्नुका कारणबारे कम्पनीले आन्तरिक विश्लेषण गरिरहेको उनको भनाइ छ।
कर, रोजगारी र अर्थतन्त्रमा योगदान
बुध्द एयर आन्तरिक उडान क्षेत्रमा सबैभन्दा धेरै कर तिर्ने कम्पनीसमेत हो। सन् २०२४ मा मात्रै यसले १ अर्ब ७ करोड रुपैयाँ कर तिरेको छ, जसमा ४१ करोड प्रत्यक्ष र ६५ करोड अप्रत्यक्ष कर समावेश छ। कम्पनीले १ हजार ६ सय जनालाई रोजगारी दिएको छ।
सानो जहाजबाट ठूलो ब्रान्डसम्म
२९ वर्षअघि वीरेन्द्रबहादुर बस्नेतले १९ सिट क्षमताको बीचक्राफ्ट जहाजबाट सुरु गरेको बुध्द एयर आज आन्तरिक उडानको मेरुदण्डजस्तै बनेको छ। हाल काठमाडौँबाट बनारस र कोलकाता उडान गरिरहेको बुध्दले अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा पनि क्रमशः उपस्थिति बढाउँदै लगेको छ।
यात्रु संख्या घटे पनि आम्दानी बढ्नुले बुध्द एयर अब ‘धेरै उडान’भन्दा ‘दक्ष उडान’को चरणमा प्रवेश गरेको संकेत गर्छ—जहाँ मात्रा होइन, मूल्य नै मुख्य आधार बन्दै गएको छ।
