हेलिकप्टर यात्रु बजारमा एयर डाइनेष्टीको वर्चस्व, आईपीओको बाटोमा कैलाश
काठमाडौं । उद्धार, दृश्यावलोकन र आकस्मिक यात्राका लागि प्रयोग हुँदै आएका हेलिकप्टर सेवामा यात्रु संख्याको हिसाबले एयर डाइनेष्टीले बजारमा स्पष्ट अग्रता कायम गरेको छ । नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरण (क्यान) को पछिल्लो एक वर्षको तथ्यांक अनुसार सन् २०२५ मा सबैभन्दा धेरै यात्रुलाई सेवा दिने हेलिकप्टर कम्पनी एयर डाइनेष्टी बनेको हो ।
एयर डाइनेष्टीले एक वर्षको अवधिमा २ हजार ४ सय उडानमार्फत ७ हजार २ सय ९७ यात्रु बोकेको छ । करिब २५ वर्षदेखि निरन्तर सेवा दिँदै आएको यो कम्पनीसँग हाल ४ वटा हेलिकप्टर सञ्चालनमा छन् ।
दोस्रो स्थानमा कैलाश, आईपीओको तयारी तीव्र
यात्रु संख्याको आधारमा दोस्रो स्थानमा रहेको कैलाश हेलिकप्टर भने सेवा विस्तारसँगै पूँजी बजारमा प्रवेशको तयारीमा छ । सन् २०२३ को मार्चदेखि उडान थालेको कैलाशले पछिल्लो एक वर्षमा २ हजार २ सय ९६ उडानमार्फत ६ हजार ३ सय २५ यात्रुलाई सेवा दिएको छ ।
तीनवटा हेलिकप्टर सञ्चालनमा रहेको कैलाश सर्वसाधारणका लागि प्राथमिक सेयर (आईपीओ) जारी गर्ने तयारीमा रहेको पहिलो हेलिकप्टर कम्पनी बन्ने सम्भावना छ । आवश्यक प्रक्रिया पूरा गरी अनुमति पर्खिरहेको कम्पनीले आईपीओमार्फत लगानी विस्तार गर्ने योजना बनाएको छ ।
हेलि एभरेष्ट तेस्रो, श्री एयर पछाडि
यात्रु सेवामा हेलि एभरेष्ट तेस्रो स्थानमा छ । यसले एक वर्षमा २ हजार ४ सय १४ उडानबाट ६ हजार २ सय ४२ यात्रुलाई सेवा दिएको छ । तीनवटा एयरबस ए३५० बी३ हेलिकप्टर रहेको यो कम्पनी सन् २०२६ को डिसेम्बरदेखि सञ्चालनमा आएको हो । हाल नेपालमा प्रयोग भइरहेका अधिकांश हेलिकप्टर यही मोडलका छन् ।
धेरै हेलिकप्टर भए पनि यात्रु संख्यामा भने श्री एयर पछाडि परेको देखिन्छ । ६ वटा एमआई–१७ सहित ८ वटा हेलिकप्टर रहेको श्री एयरले पछिल्लो एक वर्षमा ५०८ उडानबाट १ हजार ५ सय ८७ यात्रु मात्र बोकेको छ ।
मुस्ताङ हेलिकप्टर पुछारमा
यात्रु सेवा सबैभन्दा कम दिने कम्पनीका रूपमा मुस्ताङ हेलिकप्टर देखिएको छ । सन् २०२१ को सेप्टेम्बरदेखि सञ्चालनमा आएको यो कम्पनीले एक वर्षमा २ सय ६२ उडानमार्फत ६ सय ७२ यात्रु मात्र सेवा दिएको छ । दुई वटा हेलिकप्टर भए पनि हाल एउटा मात्र सञ्चालनमा रहेको छ ।
अन्य कम्पनीको अवस्था
क्यानको तथ्यांक अनुसार:
- अल्टिच्युड (२ हेलिकप्टर) : ५,९५८ यात्रु
- मनाङ (१ हेलिकप्टर) : ५,५६६ यात्रु
- फिस्टेल (२ हेलिकप्टर) : ४,६९६ यात्रु
- माउन्टेन (२ हेलिकप्टर) : ४,२१६ यात्रु
- प्रभु (२ हेलिकप्टर) : ४,१०८ यात्रु
- सिम्रिक (४ हेलिकप्टर) : २,८०० यात्रु
- अन्नपूर्ण (१ हेलिकप्टर) : १,९६१ यात्रु
यात्रु संख्या ६ प्रतिशतले मात्र बढ्यो
समग्रमा हेर्दा सन् २०२४ मा ५१ हजार यात्रुलाई सेवा दिएका हेलिकप्टर कम्पनीहरूले सन् २०२५ मा ५४ हजार ८ सय २७ यात्रुलाई सेवा दिएका छन् । अघिल्लो वर्षको तुलनामा ३ हजार १ सय २२ यात्रु वृद्धि भए पनि वृद्धि दर ६ प्रतिशतमा सीमित रहेको देखिन्छ ।
