भोटेकोशी–त्रिशूली बाढीमा मृतक १३४४ पुगे, अझै ४८९८ जना सम्पर्कविहीन
काठमाडौं। भोटेकोशी–त्रिशूली नदी प्रणालीमा आएको विनाशकारी बाढीपछि मृतकको संख्या निरन्तर बढिरहेको छ। शनिबार बिहानसम्म १ हजार ३४४ जनाको शव फेला परेको छ भने अझै ४ हजार ८९८ जना सम्पर्कविहीन छन्।
प्रहरी प्रधान कार्यालयका अनुसार शनिबार बिहान ५ बजेसम्म खोज तथा उद्धारका क्रममा विभिन्न स्थानबाट १ हजार ३४४ जनाको शव संकलन गरिएको हो। तीमध्ये ५२ बालक, ३३ बालिका, २६९ महिला र ४८९ पुरुषको पहिचान भएको छ।
बाढीको तीव्रता र ठूलो मात्रामा बगेको ढुंगा, माटो तथा गेग्रानका कारण कतिपय शव क्षतविक्षत अवस्थामा भेटिएका छन्। प्रहरीले अहिलेसम्म ५०१ जनाको आंशिक शव मात्र फेला परेको जनाएको छ। यसले मृतकको पहिचान र वास्तविक संख्या यकिन गर्नसमेत कठिनाइ भइरहेको देखाएको छ।
बाढीमा हराइरहेका व्यक्तिको खोजी जारी छ। प्रहरीको पछिल्लो विवरणअनुसार अझै ४ हजार ८९८ जना सम्पर्कविहीनको सूचीमा छन्। प्रभावित क्षेत्र, नदी किनार र बाढीले बगाएर पुर्याउन सक्ने तल्लो तटीय क्षेत्रमा खोजीलाई निरन्तरता दिइएको छ।
यसबीच बाढी प्रभावित क्षेत्रबाट ८ हजार ६३१ जनाको उद्धार गरिएको प्रहरीले जनाएको छ। केही दिनअघि त्रिशूली–३ ‘ए’ जलविद्युत् आयोजनाको सुरुङमा फसेका दुई कामदारलाई विपद्को नौ दिनपछि जीवितै उद्धार गरिएको थियो, जसले सुरुङ तथा संरचनाभित्र अझै मानिस जीवित हुन सक्ने आशासमेत बढाएको थियो।
भदौ १० गते अर्थात् अगस्ट २६ मा नेपाल–चीन सीमाक्षेत्र नजिक लाङटाङ हिमाली क्षेत्रमा ठूलो चट्टान र हिमनदीको भाग भत्किएपछि विशाल मात्रामा बरफ, ढुंगा र माटो ल्हेन्दे खोला हुँदै भोटेकोशी र त्यसपछि त्रिशूली नदीमा मिसिएको प्रारम्भिक वैज्ञानिक अध्ययनहरूले देखाएका छन्। घटनाबाट उत्पन्न कम्पनलाई सुरुमा भूकम्पका रूपमा समेत मापन गरिएको थियो।
बाढी अत्यन्त तीव्र गतिमा तलतिर फैलिँदा रसुवाको टिमुरे, रसुवागढी र स्याफ्रुबेसीदेखि नुवाकोटको त्रिशूली बजार, देवीघाट तथा धादिङसम्मका नदी किनारका बस्ती र पूर्वाधारमा ठूलो क्षति पुगेको छ। सडक, पुल, घर, होटल, व्यापारिक संरचना र जलविद्युत् आयोजनाहरू बाढीको चपेटामा परेका छन्।
वैज्ञानिकहरूको प्रारम्भिक विश्लेषणअनुसार बाढी यति ठूलो थियो कि त्रिशूलीको केही तल्लो क्षेत्रमा करिब आधा घण्टामै पानीको सतह झन्डै नौ मिटर बढेको थियो। माथिल्लो क्षेत्रमा रहेका केही बाढी मापन उपकरणसमेत बगाउँदा समयमै चेतावनी प्रवाह गर्न कठिन भएको बताइएको छ।
पछिल्ला दिनमा मृतक तथा बेपत्ताको संख्या लगातार बढ्दै गएको छ। नदीले शव धेरै किलोमिटर तलसम्म बगाएका कारण खोजीको दायरा चितवनलगायतका तल्लो तटीय क्षेत्रसम्म विस्तार गरिएको छ। विपद्को वास्तविक मानवीय तथा भौतिक क्षतिको पूर्ण विवरण आउन अझै समय लाग्ने देखिएको छ।
