चराको पखेटामा बिहान उड्छ शुक्लाफाँटा

कञ्चनपुर । सूर्य नउदाउँदै कञ्चनपुरको शुक्लाफाँटा राष्ट्रिय निकुञ्जको आकाश हल्का गुलाबी हुँदै जान्छ। सिमसारको छेउमा उभिँदा हावामा पानीको गन्ध मिसिएको हुन्छ र तालमाथि हजारौँ चराको फडफडाहटले दिनको सुरुआत घोषणा गर्छ। यही क्षण हो—जब शुक्लाफाँटा यात्रुका लागि केवल गन्तव्य होइन, अनुभूति बन्छ।

यस सिजन शुक्लाफाँटा झन् जीवित छ। निकुञ्ज र आसपासका ताल–सिमसार क्षेत्रमा ८२ प्रजातिका २५ हजारभन्दा बढी जलपन्छी देखिनुले यहाँको बिहानलाई रंगीन बनाइदिएको छ। सिकारी तालमा एउटै नजरमा देखिने हजारौँ पन्छी, पुरैनी तालको शान्त पानीमा परावर्तित उडान र रानी तालको किनारमा बसेर चराको आवाज सुन्दै बिताउने समय—यी सबै यात्रुलाई शहरको हतारोबाट टाढा लैजान पर्याप्त छन्।

सिकारी ताल शुक्लाफाँटाको मुटुजस्तै हो। तालको बीचभागमा एकैसाथ उड्ने पन्छीहरूको झुण्ड हेर्दा समय रोकिएझैँ लाग्छ। फोटोग्राफरहरूका लागि यो स्वर्ग हो भने, प्रकृति प्रेमीका लागि ध्यान गर्ने स्थल। महाकाली नदीको किनार, राधापुर सिमसार र बाबा तालतर्फ यात्रा गर्दा हरेक मोडमा नयाँ प्रजातिको चरा भेटिन्छ—कहिले पानीमा खेल्दै, कहिले आकाश चिरेर उड्दै।

शुक्लाफाँटा घुम्नु भनेको केवल चरा हेर्नु मात्र होइन। नजिकैका थारू बस्ती, होमस्टेमा बिताएको साँझ, स्थानीय खानाको स्वाद र नेचर गाइडसँगको संवादले यात्रालाई पूर्ण बनाउँछ। बिहानको बर्डवाचिङपछि स्थानीय चिया र थारू परिकारसँग बसेर तालको कथा सुन्नु, साँझ सूर्यास्तसँगै सिमसार सुनौलो बन्दै गएको हेर्नु—यात्रुका लागि यी क्षण अमूल्य हुन्छन्।

तर यो सुन्दरता नाजुक छ। ताल वरिपरि फैलिँदै गएको मिचाहा वनस्पति, अतिक्रमण र जलवायु परिवर्तनका असरले यो स्वर्गलाई चुनौती दिइरहेका छन्। यही कारण शुक्लाफाँटा यात्राको अर्को अर्थ पनि छ—जिम्मेवार पर्यटक बन्ने। शान्त यात्रा, चरालाई नतर्साउने व्यवहार र स्थानीय संरक्षण प्रयासलाई समर्थन गर्नु यहाँको सौन्दर्य जोगाउने सानो तर महत्वपूर्ण योगदान हो।

यदि तपाईं भीडभन्दा टाढा, शान्त र जीवन्त प्रकृतिको काखमा केही दिन बिताउन चाहनुहुन्छ भने, शुक्लाफाँटा तपाईंको सूचीमा पर्नैपर्छ। यहाँ यात्रा भनेको दूरी होइन, चराको पखेटामा बसेर समयसँगै बग्नु हो।