‘झोर्ले’ को आत्मीय स्वागतले पर्यटकको मन जित्दै रामकोट

बन्दीपुर । तनहुँको प्रसिद्ध पर्यटकीय गन्तव्य बन्दीपुर पुग्ने पर्यटकहरूको रोजाइमा पछिल्लो समय नजिकैको मगर बस्ती रामकोट पनि पर्न थालेको छ। मौलिक संस्कृति, स्थानीय जीवनशैली र आत्मीय आतिथ्यका कारण रामकोट सामुदायिक होमस्टे ग्रामीण पर्यटनको आकर्षक केन्द्रका रूपमा स्थापित हुँदै गएको हो।

बन्दीपुर बजारबाट पश्चिमतर्फ अवस्थित रामकोटमा पुग्ने पर्यटकलाई स्थानीय महिलाहरू मगर पहिरनमा सजिएर ‘झोर्ले’ भन्दै स्वागत गर्छन्। सेतो अक्षता, फूलको माला र सगुनसहित गरिने स्वागतले पर्यटकलाई गाउँले संस्कृतिको आत्मीय अनुभव दिलाउने गरेको छ। यही विशिष्ट आतिथ्यले स्वदेशी तथा विदेशी पर्यटकलाई रामकोटतर्फ आकर्षित गरिरहेको छ।

२०७५ सालदेखि सामुदायिक होमस्टे सञ्चालनमा आए पनि सुरुआती वर्षहरूमा प्रचारप्रसार र पूर्वाधार अभावले अपेक्षित पर्यटक आउन सकेका थिएनन्। तर पछिल्ला वर्षमा बन्दीपुर आउने पर्यटकले आफ्नो बसाइलाई रामकोटसम्म विस्तार गर्न थालेपछि यहाँको पर्यटन गतिविधिले गति लिन थालेको छ।

हाल दैनिक १५ देखि २० जना पर्यटकले रामकोटमा बास बस्ने गरेका छन् भने सार्वजनिक बिदा तथा पर्यटन सिजनमा यो संख्या अझ बढ्ने गरेको छ। बन्दीपुरबाट सञ्चालनमा आएको ‘भिलेज सफारी’ सेवाले पर्यटकलाई रामकोट पुग्न सहज बनाएको छ, जसले ग्रामीण पर्यटनको पहुँच विस्तार गर्न सहयोग पुगेको स्थानीय पर्यटन व्यवसायीहरूको भनाइ छ।

रामकोटका ९५ घरमध्ये ४८ घर होमस्टे समूहमा आबद्ध छन् भने १५ घरमा नियमित रूपमा होमस्टे सेवा सञ्चालन भइरहेको छ। अहिले एकै रातमा ३० जना पर्यटकलाई बस्ने व्यवस्था रहेको रामकोटले आगामी दिनमा आफ्नो क्षमता उल्लेखनीय रूपमा विस्तार गर्ने योजना बनाएको छ।

रामकोटको मुख्य आकर्षण भनेको यहाँको मगर संस्कृति र स्थानीय जीवनशैली हो। साँझपख गाउँभरि गुञ्जिने झ्याउरे, कौरा र चुट्का गीतले पर्यटकलाई नेपाली लोकसंस्कृतिको जीवन्त अनुभूति गराउँछ। स्थानीय कलाकारले प्रस्तुत गर्ने सांस्कृतिक कार्यक्रमले पर्यटकको बसाइलाई अझ स्मरणीय बनाउने गरेको छ।

खानाका परिकारले पनि रामकोटको पर्यटन अनुभवलाई विशिष्ट बनाएको छ। पर्यटकलाई कोदो र फापरको ढिँडो, गुन्द्रुकको अचार, स्थानीय कुखुराको मासु तथा बिहानको नास्तामा कोदोको सेलरोटी, तरकारी र स्थानीय स्वादका अन्य परिकार पस्किने गरिन्छ। स्थानीय उत्पादनमा आधारित खानाले ग्रामीण पर्यटनलाई दिगो बनाउन मद्दत पुगेको छ।

समुद्री सतहबाट करिब एक हजार मिटर उचाइमा रहेको रामकोटबाट हिमशृङ्खलाको मनोरम दृश्य अवलोकन गर्न सकिन्छ। ढुङ्गाले छापिएका गल्ली, परम्परागत मगर घर, आँगनमा सजाइएका मकैका सुली र गाउँको स्वच्छ वातावरणले पर्यटकलाई ग्रामीण नेपालको वास्तविक जीवनसँग साक्षात्कार गराउँछ।

पर्यटनले स्थानीय अर्थतन्त्रमा पनि सकारात्मक प्रभाव पारेको छ। होमस्टे सञ्चालनसँगै स्थानीयले कुखुरा, बाख्रा तथा सुँगुरपालन, तरकारी खेती र स्थानीय उत्पादनको बिक्रीमार्फत अतिरिक्त आम्दानी गर्न थालेका छन्। विशेषगरी महिलाहरू आर्थिक गतिविधिमा सक्रिय हुँदै बचत संस्कृतिको विकास भएको स्थानीयको अनुभव छ।

स्थानीयका अनुसार पर्यटकको बढ्दो आगमनले गाउँका युवालाई पनि गाउँमै अवसर खोज्न प्रेरित गरेको छ। हराउँदै गएका ठाडो भाका र मारुनी नृत्यलाई पुनर्जीवित गर्ने प्रयाससँगै पर्यटनलाई सांस्कृतिक सम्पदा संरक्षणसँग जोड्ने काम भइरहेको छ।

बन्दीपुर गाउँपालिकाले रामकोटसहित आसपासका होमस्टेलाई जोडेर ‘होमस्टे सर्किट’ निर्माण गर्ने तयारी गरिरहेको छ। यसले बन्दीपुर आउने पर्यटकलाई एक रात रामकोटमा बसाइँको अनुभव गराउने योजना रहेको जनाइएको छ।

मौलिक संस्कृति, प्राकृतिक सौन्दर्य र समुदायको सक्रिय सहभागितालाई पर्यटनसँग सफलतापूर्वक जोडेको रामकोटले नेपालको ग्रामीण पर्यटनका लागि एक उदाहरणीय गन्तव्यका रूपमा आफ्नो पहिचान स्थापित गर्दै गएको छ। ‘झोर्ले’ भन्दै गरिने आत्मीय स्वागतले पर्यटकलाई केवल गाउँको भ्रमण होइन, नेपाली आतिथ्य र संस्कृतिको अविस्मरणीय अनुभव प्रदान गरिरहेको छ।