रसुवा — बाढी र पहिरोका कारण क्षतिग्रस्त बनेको रसुवाको प्रमुख पर्यटकीय गन्तव्य लाङटाङ जाने पदमार्ग स्थानीयवासीको सक्रियतामा मर्मत गरिएको छ। स्थानीयले श्रमदान गरेर जोखिमयुक्त क्षेत्रमा पदमार्ग सुधार गरेपछि लाङटाङको पदयात्रा पर्यटनलाई पुनः गति दिने आशा बढेको छ।

गोसाइँकुण्ड गाउँपालिका–४ का बासिन्दाले पहिरोभन्दा माथि र रिमिचेभन्दा तलका क्षतिग्रस्त स्थानमा मर्मत कार्य सम्पन्न गरेका हुन्। वडाध्यक्ष डिन्ढुप तामाङका अनुसार स्थानीयको प्रत्यक्ष सहभागितामा पदमार्गका मुख्य क्षतिग्रस्त क्षेत्र सुधार गरिएको छ। यसले पर्यटक तथा स्थानीय बासिन्दाको आवागमन सहज बनाउन सहयोग पुगेको छ।

गत भदौ १० गते आएको भीषण बाढीले लाङटाङ क्षेत्र प्रवेश गर्ने प्रमुख नाका स्याफ्रु बजारमा ठूलो क्षति पुर्‍याएको थियो। बाढीले स्याफ्रु जोड्ने सडक पुलसमेत बगाएपछि यस क्षेत्रको आवागमन प्रभावित बनेको थियो। मुख्य प्रवेशमार्ग अवरुद्ध हुँदा लाङटाङ भ्रमणमा जाने पर्यटक, स्थानीय व्यवसायी र पर्यटन सेवामा निर्भर समुदाय प्रभावित भएका थिए।

पुल र मुख्य मार्गमा क्षति पुगेपछि पर्यटक तथा स्थानीयको आवागमन सहज बनाउन वैकल्पिक पदमार्ग सञ्चालनमा ल्याइएको वडाध्यक्ष तामाङले जानकारी दिए। पदमार्ग मर्मतसँगै पर्यटन गतिविधिलाई निरन्तरता दिन र स्थानीय अर्थतन्त्रलाई चलायमान बनाउन सकारात्मक आधार तयार भएको छ।

वैकल्पिक मार्गबाट दुई दिनको पदयात्रामा लाङटाङ

नयाँ वैकल्पिक मार्गअनुसार रसुवा सदरमुकाम धुन्चेबाट ठूलो भार्खु, सानो भार्खु, ब्राबल, ठूलो स्याफ्रु, पहिरो, बम्बो, रिमिचे र लामा होटल हुँदै दुई दिनको पैदल यात्रामा लाङटाङ पुग्न सकिन्छ।

हिमाली प्राकृतिक सौन्दर्य, आकर्षक भू-दृश्य, स्थानीय संस्कृति र पदयात्राको अनुभवका लागि परिचित लाङटाङ नेपालका महत्त्वपूर्ण पर्वतीय पर्यटन गन्तव्यहरूमध्ये एक हो। यहाँको पदमार्ग सञ्चालनमा रहनुले पदयात्रीको आवागमनसँगै स्थानीय होटल, लज, चिया पसल, भरिया तथा अन्य पर्यटन सेवामा संलग्न समुदायको आम्दानीमा समेत सहयोग पुर्‍याउँछ।

प्राकृतिक विपत्तिका कारण पदमार्ग र यातायात पूर्वाधारमा क्षति पुग्दा पर्यटन व्यवसायमा प्रत्यक्ष असर पर्ने भएकाले वैकल्पिक मार्गको व्यवस्था र नियमित मर्मत महत्त्वपूर्ण मानिन्छ। स्थानीयवासी आफैँ सक्रिय भएर पदमार्ग सुधारमा जुट्नुले पर्यटन पूर्वाधार संरक्षणमा समुदायको भूमिका पनि उजागर गरेको छ।

पर्यटन पुनरुत्थानसँगै सुरक्षित पदयात्रामा जोड

पदमार्ग मर्मत भएसँगै लाङटाङ क्षेत्रमा पर्यटकको आवागमन बढ्ने र पर्यटन व्यवसायले पुनः गति लिने अपेक्षा गरिएको छ। तर, बाढी र पहिरोबाट प्रभावित हिमाली क्षेत्रमा पदयात्रा सञ्चालन गर्दा सुरक्षा, मौसमको अवस्था र बाटोको वर्तमान स्थितिबारे पर्याप्त जानकारी उपलब्ध गराउनु आवश्यक हुन्छ।

सम्बन्धित निकायले वैकल्पिक पदमार्गको नियमित अनुगमन, जोखिमयुक्त स्थानको पहिचान, संकेत चिह्नको व्यवस्था र पर्यटकलाई आवश्यक सूचना उपलब्ध गराउन सके पदयात्रा अझ सुरक्षित र व्यवस्थित बनाउन सकिन्छ। साथै, स्थानीय समुदायसँग सहकार्य गर्दै पर्यटन पूर्वाधारको दीर्घकालीन संरक्षणमा ध्यान दिनुपर्ने देखिन्छ।

लाङटाङ पदमार्गको मर्मत केवल आवागमन सहज बनाउने काम मात्र होइन, विपत्तिपछि प्रभावित पर्यटन क्षेत्रलाई पुनःस्थापित गर्ने प्रयास पनि हो। स्थानीयको सामूहिक पहललाई संस्थागत सहयोग, सुरक्षित पूर्वाधार र प्रभावकारी पर्यटन व्यवस्थापनसँग जोड्न सके यस क्षेत्रको पर्यटन पुनरुत्थान र स्थानीय रोजगारी प्रवर्द्धनमा थप टेवा पुग्न सक्छ।